Gebruik van hemelwater of grijswater verplicht? Hier moet de kunststofleidingbranche op letten

Onderzoeker stedelijke klimaatadaptatie Jaap Klein van Witteveen en Bos licht graag het laatste onderzoek en de uitkomsten toe over de voor- en nadelen van waterhergebruik in nieuwbouw

Regelmatig gaan er stemmen op om gebruik van hemelwater, of grijswater verplicht te stellen bij nieuwbouw. Op zich lijkt dat in het licht van een beter milieu een goed idee. Hemelwater en grijswater kunnen zonder, of met minder behandeling gebruikt worden voor huishoudelijk gebruik. Althans, zo lijkt het. Maar in de praktijk zijn er ook een aantal grote en minder grote uitdagingen zoals bijvoorbeeld risico’s voor de volksgezondheid en hoge kosten. Hoe moeten we dit duiden? En waar moet de kunststofleidingbranche specifiek rekening mee houden? Onderzoeker stedelijke klimaatadaptatie Jaap Klein van Witteveen en Bos licht graag het laatste onderzoek en de uitkomsten toe over de voor- en nadelen van waterhergebruik in nieuwbouw: ‘Hemelwater- en grijswatergebruik in het gebouw. Mogelijke verplichting in het Bbl

 

Compleet onderzoek voor een écht volledig beeld 

Er is een ding waar Jaap Klein vooral trots op is: de compleetheid van dit onderzoek. Want geen aspect is overgeslagen. “Het mooie van dit onderzoek is dat we het hebben gedaan vanuit hele verschillende invalshoeken. Peter Hermans was projectleider als senior adviseur drinkwater, Inge Phernambucq de expert op het gebied van hydrologie, Eefje Remijn is betrokken geweest op juridisch vlak, en ikzelf heb de technische aspecten voor mijn rekening mogen nemen.”
Samen hebben de onderzoekers de voor- en nadelen van het gebruik van hemelwater en hergebruik van grijswater in beeld gebracht. Dit als onderdeel van een bredere vraag:  Hoe kunnen we de watervoorziening van een woonwijk in de toekomst het beste inrichten of herontwikkelen met (of zonder) gebruik van hemelwater of grijswater. 

In het onderzoek zijn ook ervaringen in het buitenland meegenomen zoals Vlaanderen, waar het plaatsen van een hemelwaterput verplicht is gesteld. Want hoe haalbaar is het eigenlijk om op grote schaal woonhuizen te voorzien van hemelwater en grijswater? Daarbij staan vier zaken voorop: de volksgezondheid, de technische mogelijkheden, de milieuwinst zoals drinkwaterbesparing en de kosten. Al deze aspecten zijn door het onderzoeksteam in kaart gebracht.  

 

Hemelwater en grijswater zijn (nu nog) geen optie voor Nederlandse woonwijken

Ook al gaan er stemmen op om het gebruik van hemelwater en grijswater verplicht te stellen in Nederlandse woonwijken, in de praktijk wordt dit nog niet op grote schaal toegepast. “De belangrijkste oorzaak daarvan zijn de risico’s voor de volksgezondheid. Die kunnen we met de huidige opties niet voldoende garanderen. Dat komt onder andere doordat er twee verschillende systemen nodig zijn, waarbij een fout snel is gemaakt. Bijvoorbeeld bij de aansluiting, maar ook wanneer een bewoner zelf gaat klussen. De omvang van de schade aan de volksgezondheid mag daarbij niet worden onderschat vinden de onderzoekers. Want wanneer er grijs- of hemelwater terecht komt in het drinkwatersysteem treft dat mogelijk niet één, maar meerdere huishoudens in de omgeving.

Een ander aspect wat niet onderschat mag worden volgens de onderzoekers, zijn de kosten die een gescheiden watersysteem voor grijs- en hemelwater met zicht meebrengt. “De kosten van het systeem zijn hoog en het is op dit moment al een enorme uitdaging om nieuwbouwwoningen betaalbaar te houden. “Een extra systeem kost ook weer een paar duizend euro extra,” stelt Klein. “Het is maar de vraag of dat geaccepteerd wordt in deze enorm krappe en dure woningmarkt.” 

Naast de aanschafkosten zijn ook de onderhouds- en controlekosten hoog en zijn de uiteindelijke kosten hoog ten opzicht van de huidige prijs van drinkwater.  Want wil je de volksgezondheid niet onnodig blootstellen aan risico’s, dan zullen de gescheiden watersysteem met grote regelmaat, bijvoorbeeld jaarlijks, moeten worden gecontroleerd. 

Kansen voor de kunstofleidingbranche

Al deze obstakels betekenen niet dat er voor de toekomst geen kansen meer zouden zijn voor het gebruik van grijs- en hemelwater. Die zijn er wel degelijk en de kunstofleidingbranche kan daar een prachtige rol in spelen. Mits er rekening wordt gehouden met de aspecten die dit onderzoek duidelijk aan het licht heeft gebracht. 

  • Technische standaardisatie – om fouten en omvangrijke verontreiniging tegen te gaan is standaardisatie nodig. Hoe meer standaardisatie, hoe minder fouten, en hoe aantrekkelijker kunststofleidingen worden voor een toekomstbestendige oplossing.
  • Kostenreductie – als de kunststofleidingenbranche nog meer inzet op kostenbesparing bij hun producten, zullen kunststof oplossingen steeds vaker de voorkeur krijgen om kosten te reduceren bij nieuwbouwprojecten. Ook schaalvergroting zal leiden tot daling van de kosten.
  • Controle als (extra) service – bij de uitvoering en onderhoud van waterleidingsystemen, al dan niet met grijs- en hemelwater, staat de volksgezondheid voorop. Producenten van kunststofleidingsystemen kunnen zelf helpen bij het ontwikkelen én de uitvoering van nog betere controles. Nu, maar ook in een toekomstige situatie waar grijs- en hemelwatersystemen grootschalig worden toegepast.

Klein is van mening dat er zeker aandacht is vanuit ontwikkelaars en overheden voor duurzame oplossingen zoals het gebruik van grijs- en hemelwater. “Het onderzoek leidt nu niet tot een verplichting, maar onderzoek kan een rol spelen bij toekomstige keuzes voor dit actuele onderwerp waarbij verdiepingsslagen en innovaties een rol kunnen spelen. De overheid en ontwikkelaars, bouwers en de eigenaren van vastgoed hebben daarin een rol. Maar er is zeker ook een rol voor de markt die producten aanbiedt. Een voorbeeld daarvan is de overkoepelende Expertgroep Circulair Water, van de Water Alliance waarin aanbieders en experts op dit gebied zich hebben verenigd,” adviseert klein.

Het complete onderzoek leest u hier, op Open Overheid.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *